Với chủ đề về tác giả George Bernard Shaw và các vở kịch của ông, Liên hoan các trường đào tạo sân khấu châu Á lần thứ VIII – 2026 (diễn ra từ 17/5 đến 23/5/2026 tại Học viện Hý kịch Trung ương Trung Quốc, Bắc Kinh) quy tụ sự tham gia của nhiều trường đào tạo sân khấu hàng đầu khu vực châu Á và quốc tế, như: Học viện Hý kịch Trung ương (Trung Quốc); Học viện Hý kịch Thượng Hải (Trung Quốc); Trường đại học Nghệ thuật Chung – Ang (Hàn Quốc); Học viện Nghệ thuật Chungwoon (Hàn Quốc); Học viện Nghệ thuật Quốc gia Singapore; Học viện Nghệ thuật Mông Cổ; Học viện Nghệ thuật Sân khấu – Điện ảnh Mexico; Học viện Sân khấu – Điện ảnh Hong Kong (Trung Quốc)…
Tham dự Liên hoan, Trường Đại học Sân khấu – Điện ảnh Hà Nội mang đến vở diễn Pygmalion của kịch tác gia nổi tiếng George Bernard Shaw, do TS. NSƯT. Bùi Như Lai chỉ đạo nghệ thuật và Ths. Dương Thị Thanh Huyền đạo diễn. Kết quả buổi biểu diễn vào ngày 20/5/2026 tại Nhà hát sân khấu nhỏ (Thrust Stage) Học viện Hý kịch Trung ương Trung Quốc, vở diễn Pygmalion đã giành giải Vở diễn xuất sắc để lại nhiều dấu ấn sâu đậm trong lòng bạn bè quốc tế trong Liên hoan. Đặc biệt, trong toàn bộ Liên hoan, chỉ có 02 vở diễn được trao giải Vở diễn xuất sắc là: Pygmalion của Trường Đại học Sân khấu – Điện ảnh Hà Nội và vở diễn “Trở lại Methuselah” (Back to Methuselah) của đơn vị chủ nhà Học viện Hý kịch Trung ương Trung Quốc. Diễn viên trẻ Nguyễn Minh Trà trong vai quý cô Eliza Doolittle c ũng đã giành giải Diễn viên xuất sắc tại Liên hoan. Thành tích này tiếp tục khẳng định vị thế, uy tín và thương hiệu đào tạo sân khấu của Nhà trường trong nước cũng như trong khu vực châu Á.
Pygmalion là một trong những tác phẩm nổi tiếng của nhà viết kịch người Anh – George Bernard Shaw, được viết vào năm 1912 và công diễn lần đầu năm 1913 tại Vienna (nước Áo) trước khi ra mắt tại London vào năm 1914. Tác phẩm ra đời trong bối cảnh xã hội Anh đầu thế kỷ XX đang có nhiều biến động mạnh mẽ về giai cấp, văn hóa và nhận thức xã hội. Đây là thời kỳ nước Anh bước vào giai đoạn phát triển cao của chủ nghĩa tư bản công nghiệp, kéo theo sự phân hóa giai cấp sâu sắc giữa tầng lớp quý tộc, trung lưu và lao động nghèo. Những mâu thuẫn xã hội ấy đã trở thành nền tảng hiện thực để Bernard Shaw xây dựng nên vở kịch Pygmalion. Thông qua câu chuyện giáo sư ngôn ngữ Henry Higgins cải tạo cô gái bán hoa Eliza Doolittle trở thành một quý cô thượng lưu, Bernard Shaw đã phản ánh sâu sắc những vấn đề xã hội Anh đương thời. Tuy nhiên, khi được tiếp nhận trong môi trường nghệ thuật Việt Nam và biểu diễn tại một không gian giao lưu quốc tế ở Trung Quốc, vở diễn không còn chỉ là sự tái hiện nguyên mẫu sân khấu phương Tây mà hướng tới Việt hóa tác phẩm.
Bằng các thủ pháp trong dàn dựng của nghệ thuật, đạo diễn vẫn giữ nguyên tinh thần kịch Anh, vẫn lấy bối cảnh là London, tên các nhân vật, cảnh huống kịch cũng giữ như nguyên tác, nhưng người xem cảm nhận được hơi thở gần gũi của nhịp sống, văn hóa Việt Nam thể hiện qua thiết kế sân khấu, âm nhạc chất liệu dân gian, múa dân gian và thiết kế trang phục như sự kết hợp giữa chất liệu lụa, gấm Việt Nam, áo yếm, áo dài Việt Nam kết hợp nhuần nhuyễn, sáng tạo với kiểu dáng, trang phục phương Tây ở hầu hết các nhân vật trong vở kịch. Đặc biệt cách xử lý không gian sân khấu ước lệ theo kiểu của chiếu chèo sân đình, kết hợp với bức tranh dân gian Đông Hồ “thầy đồ cóc” được vẽ trên 5 tấm mành tre – loại mành tăm được dệt thủ công bằng tay và 5 chiếc ghế với độ cao thấp khác nhau, màu sắc kháu nhau tương trưng cho ngũ hành Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ tạo ấn tượng đặc biệt cho khán giả quốc tế.
Vở diễn “Pygmalion” của tác giả George Bernard Shaw được lựa chọn bởi giá trị nghệ thuật và ý nghĩa xã hội. Bản dựng hướng tới sự giao thoa văn hóa rõ nét giữa Đông và Tây, giữa truyền thống và hiện đại, đồng thời thể hiện khả năng sáng tạo, thực hành nghề nghiệp và tinh thần hội nhập của giảng viên, sinh viên Nhà trường.
Thành công của Pygmalion tại ATEC cho thấy khả năng tiếp nhận và sáng tạo lại các tác phẩm kinh điển phương Tây bằng tư duy nghệ thuật Việt Nam. Vở diễn không chỉ là sự tái hiện một văn bản sân khấu nổi tiếng của Bernard Shaw mà còn là minh chứng cho năng lực đối thoại văn hóa của nghệ thuật sân khấu Việt Nam hiện đại. Qua đó, sân khấu Việt Nam khẳng định được khả năng hội nhập mà vẫn giữ được bản sắc riêng góp phần quảng bá hình ảnh sân khấu Việt Nam trong bối cảnh hội nhập văn hóa toàn cầu. “Pygmalion” là niềm tự hào của thầy và trò Khoa Sân khấu, đồng thời là minh chứng cho chất lượng đào tạo bài bản, sáng tạo của Trường Đại học Sân khấu – Điện ảnh Hà Nội trên hành trình hội nhập sân khấu quốc tế.
MỘT SỐ HÌNH ẢNH CỦA VỞ DIỄN TẠI LIÊN HOAN:
Bài: Cao Thị Phương Dung
Ảnh: Khoa Sân khấu
